วิกฤตพลังงานโลกอาจบังคับให้ชาติยุโรปต้องยอมกลืนน้ำน้ำลายตัวเอง หลังสถานีโทรทัศน์เพื่อความมั่นคงของรัฐบาลอิหร่านออกมาเปิดเผยว่า กลุ่มประเทศในยุโรปกำลังอยู่ระหว่างการเจรจาทางลับกับกองทัพเรืออิหร่าน เพื่อขออนุมัติส่งเรือพาณิชย์แล่นผ่าน “ช่องแคบฮอร์มุซ” เส้นทางยุทธศาสตร์น้ำมันที่สำคัญที่สุดของโลก หลังปล่อยให้เรือสินค้าจากฝั่งเอเชีย นำโดยจีน เดินเรือผ่านฉลุยไปก่อนหน้านี้ด้วยเงื่อนไขพิเศษ
แฉยุโรปดอดคุย IRGC ขอกระชับพื้นที่น่านน้ำฮอร์มุซ
เมื่อวันที่ 16 พฤษภาคม 2569 สถานีโทรทัศน์แห่งชาติของรัฐบาลอิหร่านรายงานว่า กลุ่มประเทศในทวีปยุโรปได้เริ่มต้นเปิดฉากเจรจากับกองทัพเรือของ กองกำลังพิทักษ์ปฏิวัติอิสลาม (IRGC) เพื่อขออนุมัติและแนวทางปฏิบัติในการส่งเรือสินค้าแล่นผ่านช่องแคบฮอร์มุซ ซึ่งนับเป็นเส้นทางลำเลียงพลังงานและสินค้าโภคภัณฑ์ที่ถูกปิดตายโดยพฤตินัย (De Facto) นับตั้งแต่กองทัพสหรัฐฯ และอิสราเอลเปิดฉากโจมตีทางทหารต่ออิหร่านเมื่อวันที่ 28 กุมภาพันธ์ที่ผ่านมา
รายงานข่าวระบุว่า ท่าทีของยุโรปเกิดขึ้นหลังจากที่ทางการอิหร่านได้ผ่อนปรนและไฟเขียวให้เรือพาณิชย์จากกลุ่มประเทศเอเชียตะวันออก โดยเฉพาะจาก จีน, ญี่ปุ่น และปากีสถาน สามารถแล่นผ่านช่องแคบแห่งนี้ไปได้หลายสิบลำในช่วงไม่กี่วันที่ผ่านมา ภายใต้ข้อตกลงพิเศษที่เรียกว่า “พิธีสารการบริหารจัดการช่องแคบของอิหร่าน” ซึ่งยุโรปที่กำลังเผชิญภาวะขาดแคลนพลังงานอย่างหนักไม่อาจทนแบกรับต้นทุนการเดินเรืออ้อมทวีปได้อีกต่อไป
อิหร่านกางกฎเหล็ก “ไม่กลับไปจุดเดิม” ลั่นเก็บค่าธรรมเนียม-แบนพวกสหรัฐฯ
การเข้าควบคุมช่องแคบฮอร์มุซของอิหร่านในครั้งนี้ ถือเป็นแต้มต่อครั้งประวัติศาสตร์ในเกมภูมิรัฐศาสตร์ เนื่องจากในยามปกติ เส้นทางเดินเรือแคบๆ แห่งนี้เป็นจุดยุทธศาสตร์ที่รองรับการขนส่งน้ำมันดิบและก๊าซธรรมชาติเหลว (LNG) สูงถึง 1 ใน 5 ของปริมาณการบริโภคทั่วโลก แม้ว่าทางฝั่งสหรัฐอเมริกาจะตอบโต้ด้วยการส่งกองทัพเรือปิดล้อมท่าเรือต่างๆ ของอิหร่านเพื่อเอาคืน แต่ก็ไม่อาจหยุดยั้งการใช้อำนาจเหนือช่องแคบของเตหะรานได้
ทางด้าน นายอิบราฮิม อาซีซี (Ebrahim Azizi) ประธานคณะกรรมาธิการความมั่นคงแห่งชาติของรัฐสภาอิหร่าน ได้แถลงยืนยันว่า อิหร่านได้จัดเตรียมกลไกการบริหารจัดการจราจรทางเรือที่เป็นระบบและมีความเป็นมืออาชีพเสร็จสิ้นแล้ว และจะมีการเปิดตัวอย่างเป็นทางการในเร็วๆ นี้ พร้อมส่งสัญญาณเตือนอย่างเด็ดขาดไปยังชาติตะวันตกว่า:
“ในกระบวนการจัดระเบียบใหม่นี้ จะมีเพียงเรือพาณิชย์และฝ่ายที่ยอมให้ความร่วมมือกับอิหร่านเท่านั้นที่จะได้รับผลประโยชน์ โดยจะมีการเรียกเก็บค่าธรรมเนียมที่จำเป็นสำหรับบริการเฉพาะทางต่างๆ และที่สำคัญ เส้นทางนี้จะปิดตายโดยสิ้นเชิงสำหรับผู้ที่เข้าร่วม ‘โครงการสันติภาพ’ (Project Freedom)” นายอิบราฮิม อาซีซี ระบุ
คำว่า “Project Freedom” ที่ประธานคณะกรรมาธิการความมั่นคงอิหร่านอ้างถึงนั้น หมายถึงปฏิบัติการทางทหารของกองทัพเรือสหรัฐฯ ที่พยายามเข้ามาคุ้มกันและพาเรือสินค้าที่ตกค้างออกจากช่องแคบฮอร์มุซโดยไม่ผ่านความเห็นชอบจากเตหะราน ซึ่งกองทัพ IRGC ย้ำชัดว่า สถานการณ์ในช่องแคบฮอร์มุซ “จะไม่กลับไปสู่สภาวะเหมือนช่วงก่อนเกิดสงครามอีกต่อไป” และเมื่อเดือนที่ผ่านมา อิหร่านก็ได้ประกาศความสำเร็จในการเก็บรายได้ก้อนแรกจากการเรียกเก็บค่าผ่านทาง (Transit Fees) ในน่านน้ำดังกล่าวเป็นที่เรียบร้อยแล้ว
